
Yazar / Tarih : Baki DUMAN [6/7/2010 / 1:21:02 PM]
MİLLİ AŞİRETİ
Mensubu olmaktan onur ve gurur duyduğum Milli Aşiretinin tarihçesini yazmak istiyorum.Bu aşirete mensup olup bilgi sahibi olmayan tum dost ve akrabalarıma bilgi
vermeyi,bir görev sayıyorum.Çünkü aşiretimizin bilinen nüfusu beş milyonun üzerinde bir kitleye sahiptir.Bu bilgi ciddi kaynaklardan elde edilmştir.
MİLLİ AŞİRETİ : Silivlerden sonra Mil ve Zil iki kardeşdir.Mil ve Zil Nuh Peygamberin
oğlu Sem'in çocuklarıdır.Yani Nuh Peygamberin torunlarıdır.Bu kardeşler daha sonra ayrılarak Milli ve Zilli ( Milan- Zilan ) ayrı aileler oluşmuş.
Milli'ler,Erzurum-Bitlis-Van ve Dersim yörelerinde yaşamaya başlamışlar.Milli leri ilk kez bir araya toplayan aşiret büyüğü ABDİ ( Keleş ) Ağadır.
ABDİ ( KELEŞ ) AĞA : Milli Aşiretinin bilinen ilk Reisidir. 18 yüz yılında yaşamıştır
Dönemin Bağdat Valisi Ahmet Paşa tarafından aşiretin başına getirilmiş.
TİMUR BEY ( Mir-i Miran ) rütbesine sahip Abdi Ağanın Oğludur.Timur Bey baba-
sının yerine geçerek Aşiret Reisi olmuş,Osmanlı Padişahı onu en yüksek rütbe olan
Mir-i Miran rütbesiyle ödüllendirmiştir.Timur Bey doğuda büyük bir güç haline gelmiş ve diğer aşiretler onu çekemez hale gelmişler.
Bir çok olaylardan sonra Timur Bey idama mahküm edilmiş.Bunun üzerine Timur Bey isyan çıkarmiş,Osmanlı Paşalarına karşı koyamıycağını anlayınca firar etmiştir.Kardeşi Mahmut Bey yakalanarak idam
edilmiş,Timur Bey Bağdatta Abdulkadir Geylani Dergahına sığınmıştır.Dergah Şeyhi
dönemin Bağdat Valisiyle yaptığı görüşmede Timur Bey af edilmiş,tekrar Aşiretin başına geçmiştir.Kısa bir süre içinde Timur Bey tekrar bölgede nüfuzunu artırarak büyük bir güç haline gelmiştir.Oğlu Eyüp Ağayı Reislikten alarak diğer oğlunu Mahmut Ağayı reis yapmak istediysede başaramamış.Sonra kendisi Fırat kenarında küçük bir köye yerleşmiş ve orada ölmüştür.
EYÜP AĞA VE MAHMUT AĞA DÖNEMİ :Eyüp Ağa elli bin suvari güce sahip bir
liderdir.Doğuda bir çok aşireti kontrolune alarak büyük bir güç oluşturmuş bu muhteşem güç Osmanlı Paşalarını korkutmuş,Osmanlı Paşası Reşit Paşa tarafından 1834 yılında tutuklanmış,üç yıl hapite kaldıktan sonra hapiste iken ölmüştür.Yerine Kardeşi Mahmut Ağa geçmiştir.Mahmut Ağa Kiki Aşireti ile girdiği savaşta öldürülmüştür.Bunun üzerine oğlu II. Mahmut Ağa babasının yerne geçmiştir
II.Mahmut dağılmakta olan Aşiretin başına geçtikten sonra Devletten aldığı güçle Şamar ve Anaze aşiretleriyle savaşmış ve Milli Aşiretinin Merkezi Urfa- Viranşehir'e
taşımış Viranşehiri merkez ilan etmiştir.Burada büyük bir kale yaptırdı.Burada ölmüştür.Yerine oğlu İBRAHİM PAŞA Geçti.
İBRAHİM PAŞA ( Mirliva ) DÖNEMİ : Bölgede BERHO Ağa olarak ta bilinen
İbrahim Paşa döneminde Anadolunun her tarafı çete ve eşkiyalar sarmış,cirit atıyordu
Heyeti İslahiyenin başında Abidin Bey bulunuyordu.Abidin Bey Aşiret reislerinin çoğunu gözlem altına almıştı.İbrahim Paşa bu sırada Sivasta bulunuyordu.Burada ikamet etmek zorunda kalan Paşa daha sonra tekrar Aşiretin Merkezi Viranşehire döndü.İbrahim PAŞA yaptığı hizmetlerden dolayı Osmanlı Padişahı tarafından ödüllendirildi ve PAŞA lığa yükseldi.1892 yılında Kaynakam oldu.Padişah II.Abdülhamite bağlılığını ilan etti.II.Abdülhamit, İbrahim Paşa yı oğlu gibi severdi.
İbrahim Paşa ,Hamidiye Alayına aşiretini katarak büyük güç kazandırdı.Alayın başınada İbrahim Paşayı getirdi.Böylece Paşa ünvanını almış oldu.Bunun üzerine
İbrahim Paşa büyük bir ordu kurdu.Ordu 11 alaydan oluştu bunun 5 alayı Milli Aşiretindendir.Osmanlının beğenisini ve takdirini kananan İbrahim Paşa,Osmanlı
Padişahı tarafından MİRLİVA' Lığa yekseltildi.II.Abdulhamit, Mirlivayı çok severdi.
İbrahim Paşa ( Mirliva ) diğer aşiretleride etrafında toplıyarak büyük bir otoriteye sahip oldu.Ancak Arap Şamar Aşireti, Milli Aşiretine büyük bir kin besliyor ve düşmanlık yapıyordu.İki aşiret arasında uzun suren savaşlar başladı.Şamar aşireti
büyük bir yenilgiye uğratıldı ve yenildi.Şmarların çoğu esir alındı.Milli Aşireti,çok sayıda büyük ve küçük baş hayvan karşılığında şamar esirlerini serbest bırakıldı.
Bu savaştan sonra İbrahim Paşa dahada güçlendi.Artık onu zapt etmek imkansız hale gelmişti.Bunu gören Osmanlı Paşası 1904 yılında Paşayı Karakeçili Aşiretinin üzerine saldırttı.Bunuda başardı ve Aşiret nufuzu iyice artti.Ayni yıl Cemaldin-Seydan ve Şemitan aşiretlerinide nufuzu altına aldı.Dedesi Timur Bey ve Kardeşi Mahmut Ağa,Diyarbakırda aşiretler tarafından bozguna uğratıldığını unutmayan İbrahim Paşa büyük bir orduyla Diyarbakıra gidi ve intikamını aldı.
Diyarbakırdaki aşiretler bozguna uğratıldı.Bunu gören Osmanlı Paşası,bunun durdurlmasını istedi.İbahim Paşanın, Diyarbakır Valisi ve Mısır Valisinin oğlu ile olan ilişkiden dolayı Osmanlı Paşasının moralini bozmuştu.Buna kızan Padişah,Mirlivayı yemene sürdü.Ancak yetersiz deliller sonunda sürgün kabul edilmedi.Bunun yerine Medineye sürüldü.Mirliva yolda iken II.Meşrutiyet ilan edildi.Bunu duyan Mirliva Viranşehire geri döndü,fakat tahtan indiril-
mişti.İbrahim Paşa,isyan çıkaracağını ilan ederken,üzerine çok büyük bir Ordu gönderildi.Bunu haber alan Mirliva ,oğularını ve karısını alarak Viranşehiri terk etti.Sincara geçti ve orada hastalanarak kısa süre sonra vefat etti.
III.MAHMUT AĞA DÖNEMİ :Mahmut Ağa döneminde balkan savaşı başlamış,
Aşiretten üç alayla balkan savaşına katılmış,hükümete bağlılığını ilan etmiş,sonra
Kuvayı-Milliye destek vermiş,İngilizler Mahmut Ağaya Krallık teklif etmişler fakat Mahmut Ağa bu teklifi red etmiş,Devlete bağlılığını ilan etmiştir.1919yılında Kurtuluş Savaşına katılmış,Hamidiye Alayınabağlı IV.Tümeni kafkas cephesine göndermiştir.
8 Haziran 1920 de kadeşleriyle aralarında fikir ayrılığı başladı.Aşiret içinde dağılma ve ayaklanmmalar başladı.Şeh Said isyanın da Azadi örgütüne destek verdi.
Cumhuriyetin ilanından sonra aşiret dağıldı Türkiyenin bir çok bölgelerinde yerleşmeye başladılar.Çoğunluğu Viranşehirde kaldı.Halen merkez orasıdır. Türkiyenin gelmiş geçmiş en büyük Aşireti,MİLLİ AŞİRETİDİR. Beş milyon dan fazla bir nüfusa sahiptir.Aşiretteki saygınlık ve bağlılık halen devam etmektedir.
AŞİRETİN YAŞADIĞI TERLER : Erzurum,Urfa, Viranşehirehir),Van,Mardin,Elazığ,Bitlis,Konya,Eskişehir,Kars,Diyarbakır,Sivas,Dersim,Ankara,İstanbul,İzmir,Bursa ve daha bir çok illerde yaşayanlar vardır.Ayrıca yurt dışın bir çok Ülkede de mevcüttür.
TARİHİ şan ve şerfle dolu olan Milli Aşireti bu vatan uğruna,Cumhuriyetin kurulmasında büyük gayretler gösteren bir aile olup,bu uğurda çok şehitler vermiştir.Bu ailenin tüm mensupları bu tarihi geçmişlerini bilmeleri amacıyla yazılan bu yazıyı okumalarını ve bilgi sahibi olmalarını cani gönülden arz eder,SAYGILAR sunarım.
A.Baki DUMAN
Toplam 7832 defa okundu.
Toplam 5 adet yorum yazıldı.
1 Şehrazat Aslanbaş [07.09.2010 / 11:50:16]
Makalenizi arzunuz doğrultusunda giderek artan bir ilgiyle okudum...Batıda doğmuş oluşumdan kaynaklıı olarak... aşiret kavramını sadece okuduğum kitaplardan ve şimdide günümüzde sözü sürekli geçtiği şekliyle tanıyan biri olarak önemini sizler kadar kavrayabilmem mümkün değil şüphesiz..ancak "Birlikten güç doğar" sözünün geçerliliğinin bilincinde olarak da var olan bu gücünüzün ülkeme aydınlık ve toplumun her kesimine eşit demokrasi hak ve özgürlükler getirmesini umudediyorum.sevgilerimle.
Şehrazat Aslanbaş
2 yasin coşar [8/16/2010 / 3:03:58 PM]
hocam ben ş.urfa/siverekte yaşıyoruz şuan adnan menderes ünv. tarih bölümünde okuyorum üniversiteme bir tez sunacağım ve tezin konusu milli aşireti olarak belirledim ki bende millilerin Kuranlı soyundanım kendi soyumu tez konusu yapmak bunu üniversiteye ve insanımıza okutup milli milliyetçiliğini aşılamak için sizin gibilerin yardımına ihtiyacım var. Elinizde bu konuyla ilgili gerek milli gereksede hamidiye alaylarıyla ilgili yazılı görsel hertürlü kaynağa muhtacım eğer elinizde varsa
kallione@hotmail.com adlı adresten bana ulaşın lütfen. yasin coşar
3 hasan akay [15.08.2010 / 16:39:34]
evet bu büyük aile . bu aile nin bi ferdi olarak onur ve gurur duyuyorum tarihin şerefli bi kürt aile si olaarak mili aşiretinin bi ferdi olduğum için çok onur lu ve gururluyum
4 A.BAKİ DUMAN [01.08.2010 / 17:12:15]
MİLLİ AŞİRETİ yazımı okuyan ve mail telefonla arayan binlerce dostlarıma sonsuz teşekkürlerimi,sevgi ve saygılarımı sunmayı borç biliyor,tevecühlerine laik olmaya gayret göstereceğimi ifade eder Hınıs sesi sitesinede bu imkanı sağladığı için minnet ve şukranlarımı sunuyorum.SAYGILAR
5 Yasin_PeKeR [18.07.2010 / 16:28:34]
Slm Baki amca, yazmış olduğun önemli ve değerli bilgilerden ötürü teşekkür ediyorum. Bu Siteyi yeni öğrendim ve artık takibini yapacağım. Başka engin bilgilerinden yararlanmak üzere Hoşcakal...